Roberto Benigni, urodzony 27 października 1952 roku w miejscowości Manciano La Misericordia w Toskanii, jest wszechstronnym włoskim artystą – cenionym aktorem, komikiem, scenarzystą i reżyserem. Mając 71 lat (stan na listopad 2023 roku), Benigni zdobył międzynarodowe uznanie dzięki swojemu unikalnemu stylowi, nieprzewidywalnemu humorowi i głębokim przesłaniom, które często splata z osobistymi doświadczeniami. Jego życie i kariera są nierozerwalnie związane z żoną, aktorką Nicolettą Braschi, jego muzą i stałą partnerką artystyczną.
Kariera Benigniego, rozpoczęta od występów teatralnych i telewizyjnych, nabrała międzynarodowego rozmachu dzięki filmom, które przyniosły mu liczne nagrody, w tym historycznego Oscara. Jego najbardziej znane dzieło, „Życie jest piękne”, jest nie tylko arcydziełem kina, ale także osobistym hołdem dla ojca, który przeżył obóz koncentracyjny. Benigni jest postacią, która z powodzeniem łączy lekkość komedii z powagą ludzkiego losu, pozostawiając trwały ślad w światowej kinematografii.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: 71 lat (stan na listopad 2023)
- Żona/Mąż: Nicoletta Braschi
- Dzieci: Brak
- Zawód: Aktor, komik, scenarzysta, reżyser
- Główne osiągnięcie: Oscar dla Najlepszego Aktora i Najlepszego Filmu Nieanglojęzycznego za film „Życie jest piękne”
Roberto Benigni – Droga na Szczyt Włoskiego Kina
Roberto Remigio Benigni przyszedł na świat 27 października 1952 roku w miejscowości Manciano La Misericordia, leżącej na terenie Castiglion Fiorentino w Toskanii. Pochodzi z rodziny o skromnych korzeniach; jego matka zajmowała się wytwarzaniem tkanin, a ojciec pracował jako murarz, stolarz i rolnik. Wychowany w wierze katolickiej, młody Roberto aktywnie uczestniczył w życiu Kościoła, pełniąc funkcję ministranta. Swoją edukację artystyczną w zakresie sztuki komicznej i klaunady pogłębiał w prestiżowej szkole École Philippe Gaulier, co stanowiło solidny fundament dla jego późniejszej, błyskotliwej kariery.
Roberto Benigni swoje pierwsze kroki na scenie stawiał w 1971 roku w Prato, po czym przeniósł się do Rzymu. Tam angażował się w eksperymentalne przedstawienia teatralne, które pozwoliły mu rozwijać swój unikalny styl. Prawdziwy, pierwszy wielki sukces teatralny odniósł w 1975 roku dzięki sztuce „Cioni Mario di Gaspare fu Giulia”. Lata 70. przyniosły mu ogromną popularność we Włoszech za sprawą programu telewizyjnego „Onda Libera”, gdzie wykonywał skandalizującą wówczas pieśń „L’inno del corpo sciolto”. Jego debiut jako aktora filmowego nastąpił w 1977 roku w produkcji „Berlinguer, I Love You”, co otworzyło mu drzwi do świata kina.
Początki Kariery Reżyserskiej i Międzynarodowy Przełom
Roberto Benigni odważnie wkroczył również w świat reżyserii. W 1983 roku zadebiutował jako reżyser filmem nowelowym „Tu mi turbi” (Urcze, aleś mnie przestraszył), który już sygnalizował jego zamiłowanie do nietuzinkowych historii i charakterystycznego stylu. Jednak to rok 1997 okazał się przełomowy dla jego międzynarodowej kariery, za sprawą premiery tragikomedii „Życie jest piękne” (La vita è bella). Ten poruszający film opowiada o włoskim Żydzie, który w dramatycznych okolicznościach obozu koncentracyjnego stara się chronić swojego syna, wmawiając mu, że cała sytuacja to skomplikowana gra z nagrodami. Film ten, będący hołdem dla ojca Benigniego, Luigiego, który jako więzień przeżył obóz koncentracyjny w Bergen-Belsen, zdobył serca widzów na całym świecie i przyniósł mu zasłużone uznanie.
Współprace i Ikoniczne Role
Roberto Benigni miał zaszczyt współpracować z najwybitniejszymi twórcami światowego kina. Wystąpił w kilku filmach legendarnego amerykańskiego reżysera Jima Jarmuscha: „Poza prawem” (Down by Law) z 1986 roku, „Noc na Ziemi” (1991) oraz „Kawa i papierosy” (Coffee and Cigarettes) z 2003 roku. Jego talent docenił również Federico Fellini, obsadzając go w swoim ostatnim filmie „Głos księżyca” (La voce della luna) z 1990 roku. W 1993 roku Benigni spróbował swoich sił w Hollywood, wcielając się w rolę nieślubnego syna inspektora Clouseau w filmie „Syn Różowej Pantery” Blake’a Edwardsa. Choć produkcja ta nie odniosła sukcesu w Stanach Zjednoczonych, stała się wielkim hitem we Włoszech, potwierdzając siłę jego krajowego oddziaływania.
Kluczowe Filmy w Karierze Roberto Benigniego
- „Berlinguer, I Love You” (1977) – debiut filmowy
- „Tu mi turbi” (Urcze, aleś mnie przestraszył) (1983) – debiut reżyserski
- „Poza prawem” (Down by Law) (1986)
- „Głos księżyca” (La voce della luna) (1990)
- „Noc na Ziemi” (1991)
- „Syn Różowej Pantery” (1993)
- „Życie jest piękne” (La vita è bella) (1997)
- „Pinokio” (2002) – reżyseria i rola tytułowa
- „Kawa i papierosy” (Coffee and Cigarettes) (2003)
- „Tygrys i śnieg” (La tigre e la neve) (2005)
- „Pinokio” (2019) – rola Dżepetta
Dwukrotnie Roberto Benigni mierzył się z ponadczasową historią Pinokia. W 2002 roku sam wyreżyserował własną adaptację tej klasycznej baśni, w której jednocześnie zagrał główną, tytułową rolę. Następnie, w 2019 roku, wcielił się w postać Dżepetta w wersji Pinokia reżyserowanej przez Matteo Garrone. Jego filmografia obejmuje również takie tytuły jak „Il minestrone”, „Johnny Stecchino” (Johnny Wykałaczka), „Il piccolo diavolo” (Potwór) czy „Tigre e la neve” (Tygrys i śnieg), a także udział w międzynarodowych produkcjach, jak „Asterix i Obelix: Misja Kleopatra”. Warto również wspomnieć o jego udziale w filmie „Non ci resta che piangere” u boku Massimo Troisi.
Nagrody i Uznanie – Droga po Oscara
Kariera Roberto Benigniego została uhonorowana licznymi prestiżowymi nagrodami, a jego największym osiągnięciem jest bez wątpienia Oscar. W 1999 roku przeszedł do historii Oscarów jako pierwszy mężczyzna, który zdobył nagrodę dla Najlepszego Aktora za rolę w filmie w języku innym niż angielski. Podczas 71. ceremonii wręczenia Oscarów, jego film „Życie jest piękne” zdobył łącznie trzy statuetki: dla Najlepszego Aktora, Najlepszego Filmu Nieanglojęzycznego oraz za Najlepszą Muzykę Dramatyczną. To historyczne wydarzenie potwierdziło globalny zasięg talentu Benigniego.
Oprócz nagród filmowych, Roberto Benigni został uhonorowany tytułem Cavaliere di Gran Croce OMRI, najwyższym odznaczeniem Orderu Zasługi Republiki Włoskiej. Posiada również liczne doktoraty honoris causa nadane mu przez renomowane uczelnie, w tym Katholieke Universiteit Leuven w Belgii oraz wiele włoskich uniwersytetów. W 2003 roku otrzymał nagrodę NIAF Special Achievement Award in Entertainment od National Italian American Foundation, co podkreśla jego znaczący wkład w przemysł rozrywkowy.
Nagrody i Wyróżnienia Roberto Benigniego
| Rok | Nagroda/Wyróżnienie | Film/Projekt |
|---|---|---|
| 1999 | Oscar dla Najlepszego Aktora | „Życie jest piękne” |
| 1999 | Oscar dla Najlepszego Filmu Nieanglojęzycznego | „Życie jest piękne” |
| 1999 | Oscar za Najlepszą Muzykę Dramatyczną | „Życie jest piękne” |
| – | Cavaliere di Gran Croce OMRI | Order Zasługi Republiki Włoskiej |
| – | Doktoraty honoris causa | Katholieke Universiteit Leuven, liczne uczelnie włoskie |
| 2003 | NIAF Special Achievement Award in Entertainment | – |
| 2009 | Honorowe Obywatelstwo Miasta Buenos Aires | – |
Roberto Benigni – Artysta Wielowymiarowy: Muzyka i Poezja
Talent Roberto Benigniego wykracza poza ramy aktorstwa i reżyserii. Jest on również utalentowanym piosenkarzem i autorem tekstów. W swojej karierze nagrywał między innymi interpretacje utworów znanego włoskiego artysty Paolo Conte. W 2002 roku ukazał się jego album kompilacyjny zatytułowany „Quanto t’ho amato”, który stanowił podsumowanie jego muzycznych działań.
Jednakże, jednym z najbardziej fascynujących aspektów jego artystycznej osobowości jest zamiłowanie do poezji i słowa. Benigni jest wybitnym improwizatorem poetyckim (poesia estemporanea) i słynie z recytowania z pamięci fragmentów „Boskiej Komedii” Dantego Alighieri. Ten niezwykły talent przekształcił się w niezwykle popularny program „TuttoDante”. Z tym widowiskiem Benigni objechał Włochy w latach 2006–2007, przyciągając na stadiony i place około miliona widzów. W latach 2008–2009 odbył trasę „TuttoDante Tour” po Ameryce Północnej i Argentynie, ucząc się specjalnie języka angielskiego, aby móc przybliżyć twórczość Dantego szerszej publiczności. Program ten odniósł także ogromny sukces telewizyjny, przyciągając przed ekrany Rai 1 około 10 milionów widzów, co świadczy o jego uniwersalnym oddziaływaniu.
Życie Prywatne i Wierność Rodzinie
Od ponad trzech dekad Roberto Benigni jest związany z aktorką Nicolettą Braschi. Poznali się w 1980 roku, a ich związek zaowocował małżeństwem zawartym 26 grudnia 1991 roku. Nicoletta Braschi stała się nie tylko jego życiową partnerką, ale również stałą współpracowniczką na planie filmowym – występuje w większości reżyserowanych przez niego produkcji, tworząc z nim artystyczny duet. Ich wspólna praca i życie prywatne są przykładem harmonijnego połączenia pasji i rodziny.
Benigni wychował się w rodzinie o skromnych korzeniach, co z pewnością ukształtowało jego charakter i podejście do życia. Jego ojciec, Luigi, doświadczył trudnych czasów jako więzień obozu koncentracyjnego w Bergen-Belsen przez trzy lata. Te traumatyczne przeżycia stały się bezpośrednią inspiracją i fundamentem dla powstania scenariusza do filmu „Życie jest piękne”, nadając mu głęboki, osobisty wymiar. Roberto dorastał w otoczeniu trzech sióstr: Bruny, Albertiny oraz Anny.
Kontrowersje i Ciekawostki z Życia Artysty
Roberto Benigni, znany ze swojego temperamentu i nieprzewidywalności, nie stronił również od sytuacji budzących kontrowersje. W latach 80. został ocenzurowany za nazwanie papieża Jana Pawła II „Wojtylaccio” podczas występu na żywo w telewizji. W czerwcu 1983 roku wywołał sensację, gdy podczas demonstracji politycznej podniósł i kołysał na rękach Enrico Berlinguera, lidera Włoskiej Partii Komunistycznej, co było wyrazem jego artystycznego i politycznego zaangażowania. Jeszcze większą falę emocji wywołał incydent z 15 października 2005 roku, gdy wtargnął do najpopularniejszego programu informacyjnego we Włoszech, wykonując improwizowany striptease i ogłaszając fałszywie, że premier Silvio Berlusconi podał się do dymisji.
Jego występ na ceremonii rozdania Oscarów w 1999 roku przeszedł do historii nie tylko ze względu na zdobycie statuetki, ale także z powodu jego niezwykle entuzjastycznego zachowania. Był tak podekscytowany, że przeszedł po oparciach foteli nad głowami innych gości. W swoim przemówieniu oscarowym zażartował, że „zużył już cały swój angielski”. Jego ekscentryczne zachowanie na gali stało się nawet obiektem parodii w popularnym programie „Saturday Night Live”. Mimo międzynarodowego sukcesu, Roberto Benigni pozostał wierny swoim toskańskim korzeniom i europejskiej estetyce filmowej, co czyni go jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci włoskiej kultury na świecie.
Warto również wspomnieć o jego zamiłowaniu do tematyki religijnej, które powróciło w późniejszych latach jego kariery, czego dowodem są programy poświęcone Dziesięciu Przykazaniach czy Pieśni nad Pieśniami. W 2009 roku otrzymał Honorowe Obywatelstwo Miasta Buenos Aires, a w 1990 roku pełnił prestiżową funkcję członka jury podczas 40. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Berlinie. Posiada również własną gwiazdę (Golden Palm Star) na Walk of Stars w Palm Springs, co stanowi kolejny dowód jego trwałego miejsca w historii światowego kina.
Roberto Benigni to artysta, który swoją twórczością pokazuje, jak siła ludzkiego ducha i sztuki potrafi rozświetlić nawet najciemniejsze czasy, przypominając nam o pięknie życia. Jego niezwykłe połączenie humoru, wrażliwości i głębokiego przesłania sprawia, że pozostaje jedną z najbardziej oryginalnych i cenionych postaci współczesnego kina.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Czy Roberto Benigni ma dzieci?
Tak, Roberto Benigni i jego żona Nicoletta Braschi mają dwoje dzieci. Ich synowie to Stefino i Matteo.
Jak Nicoletta Braschi poznała Roberto Benigniego?
Nicoletta Braschi poznała Roberto Benigniego w 1980 roku na planie filmu „Niezwykli”. Ich znajomość szybko przerodziła się w głębsze uczucie.
Jest piękne film Benigniego?
Wiele filmów Roberto Benigniego jest powszechnie uważanych za piękne i poruszające. Szczególnie cenione są „Życie jest piękne” oraz „Pinokio”.
Co powiedział Roberto Benigni na Oscarach?
Na rozdaniu Oscarów w 1999 roku, po odebraniu nagrody za „Życie jest piękne”, Roberto Benigni wygłosił entuzjastyczne i pełne emocji przemówienie. Dziękował wszystkim, wyrażał radość i podkreślał uniwersalne przesłanie filmu.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Roberto_Benigni
